کد خبر : 7703

محمود شوری| تحلیلگر مسائل روسیه

پیروزی جو بایدن یا دونالدترامپ می‌تواند به‌طور غیرمستقیم بر مناسبات تهران و مسکو اثرگذار باشد.

پیام نو| پیروزی جو بایدن یا دونالدترامپ می‌تواند به‌طور غیرمستقیم بر مناسبات تهران و مسکو اثرگذار باشد. تداوم ریاست‌جمهوری دونالد ترامپ روی مناسبات ایران و روسیه هم اثرگذار خواهد بود. اما نکته اینجاست که مساله تحت‌الشعاع قرار گرفتن ازسرگیری معاملات تسلیحاتی ایران و ورسیه در صورت پیروزی ترامپ تنها یکی از مسائل و دغدغه‌هایی است که برای روسیه مطرح است. مسکو به‌عنوان یک ابرقدرت جهانی در یک چهارچوب راهبردی‌تر به انتخابات آمریکا می‌نگرد و در همین راستا به فکر تامین منافع خود در سطح منطقه و جهان است. همانگونه که ایران به‌دنبال پیروزی بایدن برای بازگشت آمریکا به برجام، لغو بخشی از تحریم‌ها و کاهش تنش میان تهران و واشنگتن است، پوتین هم به‌دنبال پیروزی مجدد ترامپ است تا بتواند منافع و اهداف کلان خود را پیگیری کند. واقعیت آن است که مساله و دغدغه روسیه تنها ایران نیست. به عبارت صریح‌تر، روسیه در یک ارزیابی کلی و براساس منافع و مصالح خود در یک هزینه و فایده به این نتیجه رسیده است که قطعا پیروزی یک گزینه جمهوریخواه مانند دونالد ترامپ سود و منافع بیشتری برای روسیه نسبت به پیروی جو بایدن دموکرات دارد، اگرچه این خواست کرملین درست در تقابل با سناریوی مطلوب دولت روحانی در ایران است. البته در آن‌سو باید به این نکته هم اشاره داشت که در طول ربع قرنی که از شکل‌گیری روسیه جدید می‌گذرد، آمریکا از هر فرصتی برای ایجاد فاصله میان مسکو با تهران استفاده کرده است. پیرو این مساله یقینا در طول تقریبا بیش از سه سالی که دونالد ترامپ ریاست‌جمهوری آمریکا را برعهده گرفته، کاخ سفید از هر فرصتی درخصوص دیدار با روس‌ها برای ایجاد گسل میان مسکو و تهران استفاده کرده است. هرچند به‌واسطه سایه مداخله روسیه در انتخابات ریاست‌جمهوری آمریکا و احتمال همکاری ترامپ با مسکو، رئیس‌جمهوری آمریکا نتوانست از نزدیکی با روسیه به دنبال جدایی مسکو از تهران باشد. نکته بسیار مهم دیگری که در سوال شما مطرح شد ناظر بر این واقعیت بود که روسیه و چین از احیای مجدد برجام در صورت پیروزی بایدن به دلیل ترجیح ایران برای برقراری روابط با غرب نسبت به شرق نگران است. این مساله را چندان به واقعیت نزدیک نمی‌دانم. چون باوجود‌ اینکه پکن و مسکو همواره گلایه خود را از تهران به دلیل برقراری روابط دیپلماتیک و اقتصادی با کشورهای اروپایی در دوران برجام داشته و دارند و این نگرانی هم وجود دارد که در صورت احیای مجدد برجام در صورت پیروزی بایدن دوباره ایران به‌سمت برقراری روابط با اروپایی‌ها برود، اما به‌هرحال روسیه و چین از حامیان جدی شکل‌گیری برجام و تداوم حیات آن بوده و هست، چراکه پایان حیات برجام نگرانی جدی را در روس‌ها شکل خواهد داد. به‌هرحال در همین مدتی که از خروج ترامپ از برجام می‌گذرد، این روسیه است که بیش از دیگر کشورها نگران برهم خوردن یکباره توافق هسته‌ای است. چون با ازمیان‌رفتن برجام از یک‌سو بستر و فضا برای درگیری و تنش در منطقه شکل خواهد گرفت که همجوار با مرزهای روسیه است و این مساله می‌تواند دامنه ناامنی را به خود روسیه تسری دهد. از طرف دیگر این احتمال وجود دارد که در آینده نیز با ایجاد گسل میان تهران و مسکو، روسیه یکی از مهم‌ترین متحدین خود در غرب آسیا را از دست بدهد. لذا کرملین، هم انگیزه و هم توان لازم برای حفظ و تداوم برجام و پیگیری همکاری‌های هسته‌ای در آینده به کار خواهد بست. البته ما هم در این مدت نتوانستیم از این حساسیت مسکو استفاده لازم را ببریم.


منبع: روزنامه آرمان ملی

ارسال نظر