کد خبر : 546

سید محمد حسینی در گفتگو با «پیام نو» مطرح کرد:

یک صادرکننده فراورده های نفتی بر این باور است؛بجای سهمیه بندی باید بنزین بر اساس کیفیت قیمت گذاری می شد، در اینصورت براساس تئوری صف، این فرمول می توانست پاسخگوی نیازهای مردم و دولت شود.

"سید محمد حسینی زیدآبادی" موسس و عضو اتحادیه صادرکنندگان فرآورده های نفت، گاز و پتروشیمی از فعالان اقتصادی حوزه فرآورده‌های نفتی است که تجربه 25 ساله در این بخش دارد. با او پیرامون سیاست افزایش سه‌برابری قیمت بنزین و احتمال صادرات این محموله به کشورهای همسایه به گفتگو نشسته‌ایم.

 

با سیاست افزایش سه‌برابری قیمت بنزین موافقید؟

من اعتقاد دارم که بنزین را از چند سال قبل بنزین را مثل همه کشورهای دنیا با استاندارد تولید و توزیع می‌کردیم. بنزین در سه استاندارد با اکتان‌های 87، 92 و 95 وجود دارد. بنزین‌های با اکتان بالا "بنزین سوپر" هستند که معتقدم این بنزین باید قیمت آزاد ارائه شود. در حال حاضر حدود 10 درصد بنزین کشور از نوع سوپر است.

 

به دلیل این که تصور می‌کنید بنزین سوپر را اقشار خاصی مصرف می‌کنند؟

بله. این بنزین را اقشار متوسط رو به بالا مصرف می‌کنند که خودروهای خارجی دارند. این گروه با پرداخت حقوق گمرکی، مبالغی را به دولت پیش‌پرداخت سنگینی کرده‌اند و با افزایش قیمت بنزین، تاثیری بر وضعیت اقتصادی آنها ندارد. درواقع اگر مالیات و عوارض خودرو آنها را محاسبه کنیم، عملا دارند بنزین را به بهای 30 تا 40 هزار تومان خریداری می‌کنند.

 

در خصوص سایر اقشار چه سیاستی را پیشنهاد می‌کنید؟

کسانی که بنزین اکتان 92 را مصرف می‌کنند می‌توانست قیمت برای آنها بین 3000 تا 3500 تومان باشد و بنزین اکتان 87 هیچ تغییری نکند و در سطح 1000 تومان باقی بماند. این موضوع از نظر تکنیکی امکان‌پذیر است؛ یعنی هم در پمپ‌بنزین‌های این امکان وجود دارد و هم این امکان بود که دولت پمپ‌بنزین‌های خاصی را برای بنزین‌های خاص اختصاص دهد.

یک بحث اقتصادی اینجا مطرح می‌شود و آن این است که وقتی تقاضا برای بنزین اکتان 87 افزایش پیدا می‌کند "تئوری صف" به وجود می‌آید و بسیاری تمایل دارند که این بنزین را مصرف کنند. وقتی که برای این بنزین صف ایجاد می‌شود، به طور طبیعی در ذهن افراد هزینه- فایده شکل می‌گیرد و افراد با خود محاسبه می‌کنند که بهتر است در صف بایستند و بنزین 87 با قیمت هزار تومان را مصرف کنند یا بنزین با اکتان بالاتر را بدون صف و با قیمت بالاتر مصرف کنند. با این سیاست، بین 20 تا 30 درصد افراد به صورت داوطلبانه و بدون نارضایتی، از بنزین اکتان 87 به بنزین اکتان 92 شیفت پیدا می‌کنند. درمجموع برآیند مصرف و قیمت تقریبا به نتایجی می‌رسد که دولت انتظار آن را دارد و نیازی به سهمیه‌بندی و این همه هزینه اجتماعی نبود.

 

شاید با اجرای این سیاست، این مقداری که دولت ادعا می‌کند (20 میلیون لیتر) مصرف کاهش پیدا نمی‌کرد.

این 20 میلیون لیتر فقط در حد ادعاست. متاسفانه ما در کشور کارها را خراب می‌کنیم. بعد وقتی که بخواهیم دفاع کنیم، دفاع بد می‌کنیم. این طرح افزایش سه برابری قیمت بنزین، می‌توانست در سطح شهر یا شهرستان به صورت آزمایشی پیاده شود و بعد در صورت موفقیت در سطح استان و کشور اجرایی شود. با توجه به اطلاعات کارت سوخت، می‌توانست داده‌ها پیمایش شود و به سناریوهای خوب و عاقلانه‌ای منتهی شود. این روش کاملا غیرعاقلانه و شتابزده بود.

 

افزایش قیمت بنزین بر صادرات فرآورده‌های نفتی اثرگذار بوده است؟

خیر.

 

با توجه به کاهش مصرف بنزین، ادعا می‌شود بخشی از این مقدار صادر می‌شود. برخی دیگر هم معتقدند این صادرات صورت گرفته و برگشت خورده است. حقیقت ماجرا چیست؟

کشورهای همسایه ما همیشه محتاج انرژی مایع، گازطبیعی و الکتریسیته هستند و ایران هم همواره این تبادلات را داشته است. آن چه ممکن است تغییر و تحولاتی در آن ایجاد شده باشد، بر حجم صادرات است. به دلیل این که نمی‌توانیم از طریق دریایی صادرات داشته باشیم، صادرات به کشورهای همسایه بیشتر شده است. در خصوص محموله‌های برگشت‌خورده هم موضوع مهمی نیست. ممکن است چند کامیون سرریز فرآورده داشته‌اند و به این دلیل تانکرها برگشت خورده‌اند. این موضوع اهمیت چندانی ندارد چون فرآورده‌ها استاندارد خاصی دارند و خریدار هم با همان استاندارد مرسوله را خریداری می‌کند.

 

گفتگو:سعیده شفیعی

 

ارسال نظر